W większości przypadków krwawienie z nosa u dzieci nie wymaga pilnej interwencji lekarskiej, ale nigdy nie powinno być bagatelizowane. Warto zatem wiedzieć, kiedy należy zgłosić się do specjalisty lub jak postępować w przypadku wystąpienia krwotoku z nosa u dziecka?
Dlaczego dziecko krwawi z nosa?
Krwawienie z nosa należy do dolegliwości, które pojawiają się u dzieci stosunkowo często. Zwykle krwawienie występuje w sezonie jesienno-zimowym i może być powodowane przez uszkodzenia mechaniczne w występujące w obrębie błony śluzowej nosa. Krwawienie z nosa może być także skutkiem:
- alergicznego zapalenia śluzówki nosa,
- przesuszenia błony śluzowej nosa spowodowanego przez stosowanie leków powodujących obkurczenie naczyń.
Co warto wiedzieć na temat krwawienia z nosa?
Krwawienie z nosa najczęściej występuje u dzieci w wieku od 6 do 8 lat, ale może dotyczyć dzieci praktycznie w każdej grupie wiekowej. Krwawienie może występować jednorazowo lub mieć tendencję do nawracania. Tego rodzaju dolegliwości zwykle nasilają się w okresie jesienno-zimowym i mają związek z infekcjami i niską wilgotnością powietrza. W tym także okresie dochodzi do intensywnego pylenia roślin.
Jakie są najczęstsze przyczyny krwawienia z nosa?
W większości przypadków do krwawienia dochodzi z naczyń znajdujących się w przedniej części przegrody nosa. Jest to tak zwany splot Kisselbacha.
Do przyczyn krwawienia zalicza się:
- uszkodzenie mechaniczne błony śluzowej nosa w wyniku dłubania w nosie, intensywnego wydmuchiwanie nosa lub kichania,
- uraz nosa związany ze złamaniem kości lub przegrody nosa,
- stan zapalny błony śluzowej,
- nadmierne wysuszenie błony śluzowej spowodowane długotrwałym stosowaniem preparatów mających na celu obkurczaenie naczyń w śluzówce nosa,
- obecność ciała obcego w przewodach nosowych,
- zmiany nowotworowe,
- urazy twarzoczaszki,
- niedobór witaminy C i K,
- choroby, w tym skazy krwotoczne, białaczki, zaburzenia krzepnięcia,
- przyjmowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych,
- nadciśnienie tętnicze.
Krwawienie z nosa może pojawiać się w czasie infekcji przebiegających z katarem i kaszlem, a także przy zapaleniu zatok, w którym pojawia się obrzęk i przekrwienie błon śluzowej nosa. Tego rodzaju zmiany prowadzą do pękania naczyń i krwawienia z nosa.
Czy krwawienie z nosa u dziecka powinno budzić niepokój?
Krwawienia z nosa u dzieci zwykle mają charakter łagodny i ustępują samoistnie. Tego rodzaju sytuacje nie wymagają interwencji medycznej. W sytuacji, w której dochodzi do obfitego krwawienia z nosa konieczny jest transport dziecka do szpitala, ponieważ nadmierna utrata krwi może prowadzić do anemizacji malucha i nadmiernych wymiotów.
Kiedy wskazana jest dalsza diagnostyka?
Pojedyncze epizody związane z występowaniem krwawienia zwykle nie wymagają diagnostyki. U dzieci, u których występuje tendencja do siniaczenia, a w rodzinie zdiagnozowano skazy krwotoczne wskazana jest poszerzona diagnostyka. Konsultacja medyczna wskazana jest również w przypadku:
- występowania krwawienia z innych błon śluzowych,
- przedłużających się krwawień występujących po urazach.
Jak leczyć i postępować w przypadku występowania krwawienia?
U dzieci, u których pojawiają się nawracające krwawienia z nosa konieczne jest przeprowadzenie diagnostyki, mającej na celu wykrycie przyczyn niekorzystnych zmian. W tym celu wykonywane mogą być badania krwi obejmujące morfologię i ocenę układu krzepnięcia, a także badania laryngologiczne. Ocena stanu błony śluzowej przewodów nosowych możliwa jest dzięki rynoskopii, czyli wziernikowaniu jamy nosowej. U dzieci większość krwawień ustępuje samoistnie. W przypadku występowania obfitego krwawienia konieczne jest miejscowe zastosowanie środka hemostatycznego, który hamuje krwawienie lub setonów. W celu ograniczenia krwotoku z nosa u dziecka lekarz może założyć tamponadę, która polega na włożeniu do przewodów nosowych jałowego bandaża i uciśnięciu miejsca krwawienia. Poza tym, możliwe jest wykonanie przyżegania azotanem srebra lub elektrokoagulację. Tego rodzaju zabiegi wykonywane są u dzieci w znieczuleniu ogólnym.
Jak sobie radzić z krwotokiem z nosa w warunkach domowych?
W przypadku pojawienia się krwawienia należy:
- posadzić dziecko z głową pochyloną do przodu, co zapobiega spływaniu krwi po tylnej ścianie gardła,
- ucisnąć skrzydełka nosa dziecka dwoma palcami i przytrzymać około dziesięć minut. W tym czasie dziecko powinno oddychać przez usta,
- zastosować okład z lodu i przyłożyć go na nasadę nosa,
- po zatamowaniu krwi obmyć dziecko, które nie powinno dotykać nosa.
W przypadku występowania obfitego krwawienia konieczna jest pomoc medyczna. Warto dodać, że w czasie krwawienia dziecko nie powinno połykać krwi. Poza tym, maluch narażony na nawracające krwawienia nie powinien intensywnie dmuchać nosa i stosować leków obkurczających błonę śluzową. W zamian za to wskazane jest nawilżanie śluzówki nosa izotonicznymi roztworami soli lub wody morskiej. Należy także zadbać o prawidłowe nawodnienie dziecka i nawilżenie powietrza w jego otoczeniu. Dzieci powinny przyjmować produkty spożywcze bogate w witaminy C i K. W uzasadnionych przypadkach wskazana jest dodatkowa suplementacja witaminami.